Licznik
os⠯dwiedziഥn portal Kontakt

Najcz궣iej oglᮥ:

» Walec, kula, stoek czyli... Kubizm

» Od mietnika po piedesta

» „Barocco” znaczy pera


 
 
 
 
Start
Ksika z autografem
Spotkania
Sama o sobie
Inni ze mn i o mnie
Ksiki
Opowiadania
Wiersze
Felietony
Artykuy i reportae
Ciekawostki
O muzyce
O sztuce
"EKSTAZA w. TERESY"
- GIAN LORENZO
BERNINIEGO
„Barocco”
znaczy pera
01-Romaskie
tympanony
02-Styl pikny
03-Renesansowi
wadcy jak w
sypialnym
04-Barokowy portret
trumienny
05-Weduty Belotta
06-Romantyzm, konie
i Napoleon
07-Realizm
Chemoskiego
08-Historia Polski w
interpretacji
Grottgera i Matejki
09-Antyczny Rzym w
oczach
Siemiradzkiego
10-Polski epizod
impresjonistyczny
11-Krakowska Secesja
- Wyspiaski i
Mehoffer
12-Symbolizm Jacka
Malczewskiego
13-Kubizm Cezanne`a
w wykonaniu
Makowskiego
14-Formizm Tytusa
15-Zapatrzeni w
konstruktywizm
16-Wojna w obrazach
17-Socrealizm i jego
pszenno-buraczani
bohaterowie
Anegdoty o
artystach, czyli
poplotkujmy o sztuce
Czy martwa natura
zawsze jest martwa?
Futuryzm
IKONOGRAFIA - nauka
pomocnicza historii
Karykatura
Klasyczne pikno
Na palcu, paluchu,
paluszku...
Nie chc od ciebie
pienidzy
Od mietnika po
piedesta
Portret
Realizm
Secesja
Symbolizm
Tratwa,
„szurnici”
i ... konie
Ucieczka w wiat
fantazji,
W lustrze czy
zwierciadle
Walec, kula, stoek
czyli... Kubizm
rdo tkwi w
programie
Podrnicze
Popularno-edukacyjne
Rne
Sylwetki
Wywiady
Telewizja
Galeria
Multimedia
Konkursy
Przydatne
Przyjaciele
Kontakt
Wszystko o moim Ojcu
Genealogia
Mꠢlog
M꠆otoblog
Gra Klasa Pani Czajki
Warsztaty dziennikarskie
 
cheap oakley sungless cheap raybans cheap ray bans cheap ray ban sunglasses ray bans tory burch outlet tory burch outlet tory burch outlet http://theseventhfold.com/tory-burch-outlet.php http://www.rotellicharlotte.com/Tory-burch-Outlet.html http://coomtranscol.com/Tory-burch-outlet.html tory burch outlet red bottom shoes michael Kors outlet canada goose outlet mulberry bags cheap air max cheap air jordan beats by dre canada goose outlet cheap jerseys mulberry uk cheap jordans cheap oakley sungless christian louboutin outlet coach bags gucci outlet herve leger sale louis vuitton outlet michael kors bags moncler jackets north face outlet ray bans tory burch outlet authentic louis vuitton cheap louis vuitton discount louis vuitton Loui Vuitton Bags louis vuitton artsy louis vuitton backpack louis vuitton belt louis vuitton clutch louis vuitton damier louis vuitton handbags louis vuitton ipad louis vuitton iphone louis vuitton leather louis vuitton luggage louis vuitton men louis vuitton monogram louis vuitton neverfull louis vuitton outlet online louis vuitton purses louis vuitton sale louis vuitton shoes louis vuitton speedy louis vuitton sunglasses louis vuitton wallets louis vuitton women replica louis vuitton louis vuitton outlet

NEWSLETTER

Je쩠chcesz otrzymywa栩nformacje o nowo顣h dodaj swꠡdres e-mail




WYSZUKIWARKA

Szukaj s纍
08-Historia Polski w interpretacji Grottgera i Matejki

 

Cogito, 4(24)/1995

… najsmutniejsza jest bezmylna cze dla tak zwanych obrazów historycznych (…) bo czym (…) jako temat do obrazu lepsza jest apoteoza Napoleona od krów na pastwisku? Chyba tym, e krowy mona widzie (…) Napoleona za widzie nie mona i trzeba go (…) przedstawi faszywie. (…) szkoa historyczna kae albo czyta szpargay i grzeba si w starych garderobach, albo wysila imaginacj na produkowane rzeczy nie istniejcych.
BOLESAW PRUS

Pojcie malarstwa historycznego na przestrzeni wieków zmieniao swoje znaczenie. Pocztkowo terminem tym okrelano przedstawienia tzw. Historii czyli opowieci, legend, mitów a take przedstawienia religijne, których tematyka zaczerpnita zostaa ze Starego i Nowego Testamentu. Tak wic XIX wieczne obrazy Wincentego Lesseura czy Leopolda Loefflera, bdce ilustracjami do Kroniki Wincentego Kadubka i przedstawiajce Piasta Koodzieja, Króla Popiela, Kraka, Wand rzucajc si do Wisy traktowane byy jako malarstwo historyczne.
W historii sztuki wyrónia si dwa zasadnicze typy malarstwa historycznego: Malarstwo historyczne ukazujce konkretne postacie historyczne w konkretnych historycznych sytuacjach przedstawicielem tego nurtu jest m.in. Jan Matejko i Malarstwo Historyczne ukazujce wydarzenia historyczne wprawdzie, ale w których bohaterem nie jest konkretna posta historyczna, lecz np. jest bohater zbiorowy - lud lub anonimowy onierz tu przedstawicielem jest Artur Grottger.
Oprócz dzie Jana Matejki i Artura Grottgera najwybitniejsze sceny historyczne w drugiej poowie XIX wieku namalowali: Wojciech Gerson mier ksicia Przemysawa, Józef Simmler mier Barbary Radziwiówny, Leopold Loeffler mier hetmana Stefana Czarnieckiego. Epopej Napoleosk malowa Juliusz Kossak za jego syn Wojciech zapisa si jako piewca powstania listopadowego.
Na drug poow XIX wieku przypada najwikszy rozwój malarstwa historycznego w Polsce. Zwizane jest to z wydarzeniami politycznymi i z faktem cakowitej utraty niepodlegoci Polski oraz upadkiem po powstaniu styczniowym tej najprymitywniejszej pastwowoci polskiej jak byo Królestwo Polskie. Wtedy malarze staraj si swoimi dzieami przypomnie najwaniejsze momenty z Historii Polski. Tak jak Sienkiewicz pisa „Trylogi” ku pokrzepieniu serc tak Matejko ku pokrzepieniu serc maluje „Bitw pod Grunwaldem”.

Jedni z wielu

W XIX wieku wielu malarzy zajmuje si problematyk historyczn. Nie osigaj jednak na tym polu a takich sukcesów jak Matejko i Grottger. Zabawne, e ci najwiksi malarze Historii Polski nie maja wcale typowo polskich nazwisk a Matejko jest czeskiego pochodzenia.

Nie zawsze chlubny moment

Matejko malujc swoje obrazy nie zawsze przedstawia to co w historii kraju byo najwspanialsze i najchlubniejsze. Swoim obrazem Reytan wywoa wielki skandal. Prasa pisaa wtedy: „Policzkowa trupa matki nie godzi si!” Nie rozumiano sensu przedstawiania tego momentu ani tego dlaczego malarz umieci na swym obrazie osoby, które w rzeczywistoci nie byy przy tej scenie obecne. Nie rozumiano, e bya to próba przedstawienia syntezy wydarze. Pokazanie rónych postaw. Spójrzcie na ilustracje obok. Na tym obrazie jest posta, która czsto uchodzi uwadze ogldajcych. To modzieniec, który przez podniesienie karabeli i krakowskiej czapki z trójbarwna jakobisk kokard daje Reytanowi znak porozumienia, nadziei i podjcia walki.

Reytan tureckim posem

Uwaano, e obraz, do którego potrzebne jest wyjanienie nie ma racji bytu. Przecie ci którzy nie znaj jego treci nie rozumiej go wic nie mog si nim zachwyca. Francuzi Reytana nie rozumieli tak jak by tego chcia Matejko myleli bowiem, e to turecki pose, którego dzielni Polacy Poniski, Branicki i Potocki wyrzucaj za drzwi. Znikna wic caa gbsza tre. Matejko uwaa, e literacka alegoria dziejów Polski zawarta przez niego w Reytanie podniosa malarstwo historyczne do rangi prawdziwej twórczoci.

Historyczne alegorie czy prawdziwe historie?

Wspóczeni Matejce krytycy nie rozumieli, e to co przedstawi w „Reytanie” i sposób w jaki to przedstawi byo wiadomym wyborem wynikajcym z aktualnoci przedstawianego tematu. Matejko wielokrotnie podkrela, e nie tworzy historycznych ilustracji, ale kompozycje oparte na myli historiozoficznej1. Twierdzi zreszt, e malarstwo powinno mie jaki cel i suy jakiej idei. To przekonanie byo przyczyn dla której Matejko siga po wielkie tematy i interpretowa je po swojemu, a jednoczenie tak by widza czego nauczy.

Stare gacie w tarapacie

Tak okreli Bitw pod Grunwaldem krytyk sztuki Stanisaw Witkiewicz (ojciec Witkacego). Bolesaw Prus w „Lalce” napisa, e „…duy to obraz i okazay, ale nie naley go pokazywa ludziom, którzy przyjmowali udzia w bitwach”. Mimo tego wszystkiego malarstwo Matejki cieszyo si i do dzi cieszy wielkim powodzeniem.

Portret mi mu zamów
jeli jest bogaty
Grabowski twarz mi zrobi
a Matejko szaty

Matejko przywizywa wielk wag do koloru. Nie malowa pejzay, nie malowa martwych natur ale sceny historyczne i portrety. Uwaano go za mistrza w przedstawianiu szat. Aksamit Matejki bez wtpienia jest aksamitem. Koronka koronk a tiul tiulem, bez trudu odrónimy atas, jedwab i inne tkaniny. To wanie midzy innymi ta umiejtno nadaje jego obrazom powag godn malarstwa historycznego.

Polska anonimowych bohaterów

To Polska z obrazów Artura Grottgera. Po powstaniu styczniowym namalowa on 5 cykli: Warszawa I, Warszawa II, Wojna, Polonia i Lituania. Dotyczyy one wydarze z powstania styczniowego za i bohaterem by naród Polski. Nie malowa on ani wodzów powstania ani konkretnych bitew. Pokaza lud w jego walce i cierpieniu.

Konopnickiej „Z teki Grottgera”

Za najdojrzalsze dzieo uwaana jest Lituania. Zoyy si na ni echa wydarze docierajce do tworzcego to dzieo przebywajcego w Wiedniu artysty. Lituania to historia rodziny powstaca opowiedziana w obrazach. Sowa do tych obrazów napisaa w póniejszym czasie Maria Konopnicka i umiecia w swoim zbiorku pt. „Z teki Grottgera”. Rysunki Grottgera nie s kolorowe i to wanie sprawia, e robi takie wraenie. O ile bardziej wstrzsajce s czarno-biae fotografie od kolorowych. Tak samo i te rysunki z teki Lituania - dalekie od taniego patosu przejmuj widza jakim dreszczem wzruszenia i litoci nad losami litewskiej rodziny. Oto po puszczy szaleje mier z kos na ramieniu (I Puszcza), w rodzinnej chacie pi dziecko, ona budzi przysypiajcego czekaniem na znak powstaca. (II Znak). Nastpuj po sobie kolejno obrazy skadania przysigi (III Przysiga) i bitwa (IV Bój) w której bohater ponosi klsk. Wreszcie jego duch pojawia si w chacie, w której zostawi on z malekim dzieckiem. (V Duch patrz ilustracja obok) On sam jako zesaniec w kopalni ma wizj Matki Boskiej Czstochowskiej. (VI Wizja). To historia opowiedziana w wielkim skrócie. adne sowa nawet Konopnickiej nie s w stanie w peni odda dramatyzmu tego malarstwa.

Pokolenie olbrzymów

W Lituani i w innych cyklach trudno doszukiwa si ilustracji konkretnych wydarze. To raczej jest wieszczy hymn i natchniony poemat serca. Postaci z obrazów to nie s zwykli szarzy ludzie to pokolenie olbrzymów, herosów, niemale pó-Bogów. W bój id bez lku, umieraj bez jku, cierpi katorg bez sowa skargi. Dla wrogów nie znaj litoci a serca maj pene mioci dla swoich. Oto bohaterowie Grottgera. Jake inni od matejkowskich.


Widzisz b䠮a tej stronie? Napisz
 
 

Ostatnia aktualizacja: 2014-06-12

Copyright © Maﲺata Karolina Piekarska  
    Realizacja: webtime.pl